Gluten

Gluten

W dzisiejszych czasach produkty bezglutenowe stały się niezwykle modne, popularne i ogólnodostępne. Jesteśmy w stanie kupić je w każdym sklepie, hipermarkecie, głównie na dziale ze zdrową żywnością. Czy aby na pewno dieta i produkty bezglutenowe są takie zdrowe?

Wiele osób wyklucza gluten pod wpływem impulsu czy poddaje się naciskowi ze strony osób, które zapewniają nas, że dieta bezglutenowa jest konieczna, aby dbać o szczupłą sylwetkę. Takie treści przekazywane są zazwyczaj w popularnonaukowych źródłach i są szczególnie przyswajane przez osoby, które nie są zgłębione w naukę o żywieniu. Zazwyczaj treści te nie są potwierdzone i udowodnione przez badania naukowe.



Czym jest gluten?

Gluten to mieszanina białek roślinnych: gluteniny i gliadyny, która występuje w niektórych zbożach np. pszenicy, żyta i jęczmienia. Odznacza się sprężystością, elastycznością i ciągliwością, przez co w przemyśle piekarskim jest wyznacznikiem właściwości wypiekowych mąki. Poprzez dodanie wody do mąki powstaje siatka glutenowa, która zatrzymuje dwutlenek węgla. Zmiany zachodzące w strukturze ciasta podczas pieczenia decydują o charakterystycznych cechach wypieku – to właśnie pulchny i sprężysty bochenek zawdzięcza swoją strukturę dużej ilości glutenu w mące.

Kto powinien przejść na dietę bezglutenową?

Osoby, które mają alergię na pszenicę, nieceliakalną nadwrażliwość na gluten (NCGS) oraz celiakię, gdzie zbilansowana dieta bezglutenowa jest jedyną i podstawową formą leczenia. Powinna być stosowana przez całe życie, po to, aby nie uszkodzić jelita cienkiego i nie spowodować utraty kosmków jelitowych.

Czy odrzucenie glutenu przez osoby zdrowe jest odpowiednie?

W dzień dzisiejszy nie ma badań naukowych mówiących o tym, że gluten jest szkodliwy dla osób zdrowych. Badania potwierdzają, że pełnoziarniste produkty zbożowe wpływają korzystnie na nasz organizm, bo prowadzą do zmniejszenia ryzyka rozwoju chorób układu krążenia przez zmniejszenie poziomu cholesterolu, trójglicerydów czy spadek ciśnienia tętniczego krwi.

Dieta bezglutenowa nie powoduje utraty nadmiernej masy ciała, obserwowane u niektórych efekty nie są spowodowane wykluczeniem glutenu. Jest to kwestia usunięcia z diety żywności, która spowodowała wzrost gęstości energetycznej diety, a więc jasne pieczywo, słodycze i przetworzona żywność.

 

Jak oznakowana jest żywność bezglutenowa?

Oznaczona jest międzynarodowym znakiem przekreślonego kłosa i oznacza, że jest to produkt w 100% bezpieczny. Stanowi jasny przekaz dla konsumenta, iż bez obaw może zakupić ten produkt.

 

Co jest zabronione w diecie bezglutenowej?

Zboża: pszenica (także orkisz), jęczmień, żyto, zwykły owies* i wszystkie produkty z ich dodatkiem.

*liczne badania naukowe donoszą, że dla większości pacjentów (ok. 95 %) owies i jego przetwory są bezpieczne; problem stanowi otrzymanie czystych produktów. W Polsce owsa muszą być wyeliminowane ze względu na zanieczyszczenie podczas obróbki owsa ziarnami innych zbóż.

Niestety to tylko śladowe ilości tego, co musimy wykluczyć. Napis „zawiera śladowe ilości glutenu” występuje na etykietach większości produktów, także na produktach przetworzonych i bezglutenowych !

 

Czy produkty bezglutenowe są droższe?

Tak, ceny produktów bezglutenowych w porównaniu do ich odpowiedników z glutenem przeważnie są dwa razy droższe.

Już za samą 0,5kg mąkę zapłacimy ok. 6zł. Mały chleb 8,50zł, makaron (6zł/250g), bezy (8zł/opakowanie), herbatniki (5,50 zł), biszkopty (8,50 zł), a nawet czekoladowe wafle (8,20 zł). Pudełko 500g płatków owsianych bez glutenu można kupić za 8-15 złotych, gdzie za zwykłe zapłacimy ok. 3zł.

 

Na co zwracać szczególną uwagę przy wyborach produktów bezglutenowych?

Producenci, dbając o to, aby żywność bezglutenowa przypominała w smaku i konsystencji glutenową oraz aby wydłużyć datę ważności dodają do produktów masę substancji dodatkowych. Zaliczamy do nich: gumę guar, różne substancje zagęszczające, np. hydroksypropylometyloceluloza, emulgatory oraz konserwanty. Pamiętajmy, że zwykle im dłuższy skład, tym gorszy…

Wnioski :

Dieta bezglutenowa to lekarstwo dla osób chorych na celiakię, NCGS, z alergią na pszenicę, a także chorych na niektóre choroby autoimmunologiczne. Nie jest to sposób na zrzucenie nadmiernej ilości kilogramów czy też chwilowa moda. U osoby zdrowej ograniczenie samej pszenicy – jak najbardziej, natomiast wykluczenie glutenu  – niekoniecznie.

Wybierając produkty bezglutenowe -wybierajmy te certyfikowane i nieprzetworzone.

 

Zobacz równie:

Bardzo wysoki poziom HDL może być niebezpieczny dla zdrowia

Zainteresowanych zapraszam do zapoznania się z badaniem o zawartości glutenu w wybranych produktach -zlecone przez Polskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej: http://www.celiakia.pl/wp-content/uploads/2017/11/wyniki_Hamilton.pdf


Źródła:
Dieta bezglutenowa – co wybrać? Pod redakcją Hanny Kunachowicz, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2015. http://cojesc.net/dieta-bezglutenowa/ http://www.celiakia.pl/wp-content/uploads/2009/11/poradnik_internet.pdf http://www.celiakia.pl/wp-content/uploads/2016/07/Wykaz-produkt%C3%B3w-licencjonowanych_2017_Na-strone.pdf -Wykaz Produktów ze znakiem Przekreslonego Kłosa 2016 http://www.celiakia.pl/

 

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.